როგორ ტარდება ფარისებრი ჯირკვლის ბიოფსია?

ფარისებრი ჯირკვლის ბიოფსია არის პროცედურა ფარისებრი ჯირკვლის კვანძებიდან უჯრედების ნიმუშის მისაღებად, რათა დადგინდეს, არის თუ არა ისინი კეთილთვისებიანი თუ ავთვისებიანი. პროცედურა უსაფრთხოდ ტარდება ინტერვენციული რადიოლოგიის პირობებში, უმეტესად ულტრაბგერითი კონტროლითა და ადგილობრივი ანესთეზიით. მიზანია ადრეული და ზუსტი დიაგნოზის დასმა, რათა თავიდან იქნას აცილებული არასაჭირო ოპერაციები და საჭიროების შემთხვევაში დაჩქარდეს მკურნალობა.

რატომ ინიშნება ფარისებრი ჯირკვლის ბიოფსია?

• 1 სმ და მეტი ზომის კვანძები საეჭვო ულტრაბგერითი ნიშნებით (მაგალითად: მიკროკალცინატები, უსწორმასწორო კონტურები, მაღალი TI-RADS ქულა);
• 1 სმ-ზე მცირე ზომის კვანძები, მაგრამ მაღალი რისკ-ფაქტორებით (ოჯახური ანამნეზი, კისრის არეში წარსულში ჩატარებული რადიაციული თერაპია, სწრაფი ზრდა);
• საეჭვო ლიმფური კვანძების არსებობა;
• იმ კვანძების ხელახალი შეფასება, რომლებიც ადრე შეფასდა როგორც საეჭვო/სასაზღვრო.

ბიოფსიის ტიპები

წვრილნემსიანი ასპირაციული ბიოფსია (FNAB, FNA)

უჯრედების ასპირაცია ხდება ძალიან თხელი ნემსით ულტრაბგერითი კონტროლის ქვეშ. ეს არის პირველი და საკმარისი ნაბიჯი პაციენტების უმეტესობისთვის; გართულებების რისკი დაბალია და პაციენტი ბინაზე იმავე დღეს ეწერება.

კორ-ბიოფსია (Core Needle / Tru-Cut Biopsy)

ამ დროს ხდება ქსოვილის ცილინდრის და არა მხოლოდ უჯრედების მიღება. მას უპირატესობა ენიჭება მაშინ, როდესაც FNA არასაკმარისია, განმეორებითი გაურკვეველი შედეგების დროს, ან ისეთი მდგომარეობების დიფერენციალური დიაგნოსტიკისთვის, როგორიცაა ლიმფომა ან თირეოიდიტი.

როგორ ტარდება პროცედურა?

მომზადება

ფარისებრი ჯირკვლის ბიოფსიამდე საჭიროა მცირე მომზადება. მიზანია პროცედურის უსაფრთხოდ ჩატარება. საკმარისია დაიცვათ შემდეგი წესები:

• არ შეწყვიტოთ სისხლის გამათხელებელი მედიკამენტების მიღება თვითნებურად. საჭიროების შემთხვევაში, თქვენი ექიმი დაარეგულირებს დოზას ან დროს.
• როგორც წესი, შიმშილი საჭირო არ არის; განსხვავებული სიტუაციის შემთხვევაში წინასწარ გეცნობებათ.
• მოიხსენით სამკაულები კისრის არედან და ხელი მოაწერეთ თანხმობის ფორმას.

პროცედურის მიმდინარეობა

პროცედურა სრულდება რამდენიმე წუთში თხელი ნემსის გამოყენებით ულტრაბგერითი კონტროლის ქვეშ. ადამიანების უმეტესობა მხოლოდ მცირე ჩხვლეტას გრძნობს. სტანდარტული ნაბიჯებია:

• ბიოფსიის სამიზნე კვანძის მკაფიო ვიზუალიზაცია ულტრაბგერით.
• კისრის კანის გაყუჩება ადგილობრივი ანესთეზიით; ეს მინიმუმამდე დაყვანს ტკივილს.
• თხელი ნემსის შეყვანა ხდება 2–4-ჯერ ნიმუშის ასაღებად, რომელიც შემდეგ იგზავნება პათოლოგიურ კვლევაზე.
• მთლიანი პროცედურა ჩვეულებრივ 10–20 წუთს გრძელდება.

პროცედურის შემდეგ

პროცედურის შემდეგ საკმარისია ხანმოკლე დასვენება; ყოველდღიურ ცხოვრებას შეგიძლიათ იმავე დღეს დაუბრუნდეთ. შემდეგი რეკომენდაციების გათვალისწინება აჩქარებს აღდგენას:

• კისერზე გექნებათ მცირე ზომის ნახვევი. შესაძლებელია 1–2 საათიანი დაკვირვების პერიოდი კლინიკაში.
• კვება შეგიძლიათ ჩვეულებრივ რეჟიმში. მხოლოდ 24 საათის განმავლობაში მოერიდეთ მძიმე ფიზიკურ დატვირთვას.
• შესაძლოა აღინიშნოს მსუბუქი ტკივილი და მგრძნობელობა. ჩვეულებრივ საკმარისია ყინულის დადება და მარტივი ტკივილგამაყუჩებლები.

რა უპირატესობა აქვს ულტრაბგერითი კონტროლის გამოყენებას?

ულტრაბგერა უზრუნველყოფს ნემსის ზუსტად საჭირო წერტილში მოხვედრას და ამცირებს პოტენციურ რისკებს. საეჭვო კერების მიზანში ამოღება ხდება მილიმეტრული სიზუსტით. სისხლდენის რისკი მცირდება, რადგან სისხლძარღვები კარგად ჩანს. მრავალჯერადი კვანძების არსებობისას პრიორიტეტი ენიჭება ყველაზე რისკიან კვანძს.

არსებობს თუ არა გვერდითი მოვლენები ან რისკები?

პროცედურა ზოგადად უსაფრთხოა; გვერდითი მოვლენები ჩვეულებრივ მსუბუქი და დროებითია:

• კისრის არეში მგრძნობელობა და მცირე სისხლჩაქცევა ხშირია და თავისით გადის.
• იშვიათად შეიძლება განვითარდეს სისხლდენა/ჰემატომა; ჩვეულებრივ საკმარისია ზეწოლა და ხანმოკლე დაკვირვება.
• ინფექცია ძალიან იშვიათია; დაუყოვნებლივ მიმართეთ ექიმს ცხელების ან ძლიერი ტკივილის შემთხვევაში.
• ხმის ჩახლეჩა არაორდინალურია; მისი განვითარების შემთხვევაში საჭიროა შეფასება.

ცისტები და მინიმალური ქირურგიული მკურნალობა

რეციდიული ცისტოზური კვანძების დროს ბიოფსია ეხმარება დიაგნოსტიკაში; ჩივილების გაგრძელების შემთხვევაში შეიძლება განიხილოს ეთანოლის აბლაცია ინტერვენციული რადიოლოგიით. შერჩეულ პაციენტებში, კეთილთვისებიანი სოლიდური კვანძების დროს, ქირურგიის ალტერნატივა შეიძლება იყოს მიკროტალღური ან RFA აბლაცია.

ვისთვის შეიძლება არ იყოს შესაფერისი?

• უკონტროლო სისხლდენის დარღვევა;
• მძიმე ანტიკოაგულაციური მდგომარეობა, რომლის დარეგულირებაც შეუძლებელია;
• კისრის არეში აქტიური ინფექციის არსებობისას იგეგმება ინდივიდუალური მიდგომა რისკი-სარგებლის ანალიზის საფუძველზე.